Terleme Botoksu — İzmir
Terleme botoksu, aşırı terleme (hiperhidroz) yakınmasında kullanılan bir botulinum toksin uygulamasıdır. İlaç, ter bezini çalıştıran sinir ucundaki iletiyi azaltır, o bölgede ter üretimi düşer ve yakınma belli bir süre için hafifler. En sık koltuk altında, ikinci sırada avuç içinde uyguluyoruz. İzmir Bayraklı’daki muayenehanemize bu şikayetle gelen hastada iğneden önce ilk yaptığımız iş, terlemenin arkasında tiroid gibi başka bir sorun olup olmadığına bakmaktır. Uygulamanın size uygun olup olmadığı da ancak bu muayenede netleşir.
Önce terlemenin nedenine bakarız
Terlemek başlı başına bir hastalık değil. Vücut ısısını dengede tutmanın yolu bu. Sorun, terlemenin bu ihtiyacın çok ötesine geçip gündelik hayatı bozmaya başlamasıyla ortaya çıkar. Toplantıda el uzatmaya çekinen, koyu renk gömlek dışında bir şey giyemeyen hasta bunu bize anlattığında çoğu zaman yıllardır böyle yaşadığını da ekler.
Hiperhidrozun iki ayrı yüzü var. Birincisi primer, yani birincil fokal hiperhidroz. Çoğu hastada ergenlik döneminde başlar, koltuk altı ya da avuç içi gibi belli bir bölgede ve iki taraflı görülür, ayak tabanı da bu bölgelerden biridir. Arkasında başka bir hastalık yoktur. İkincisi sekonder, yani ikincil hiperhidroz. Burada terleme bir başka nedenin sonucudur. Tiroid işlev bozukluğu olabilir, diyabet olabilir, bir enfeksiyon, hormonal bir değişiklik ya da kullandığınız bir ilaç olabilir. Bu tip terleme çoğunlukla vücutta yaygındır ve gece terlemesi de tabloya eşlik edebilir.
Hangisiyle karşı karşıya olduğumuz tedaviyi baştan değiştirir. Sekonder hiperhidrozdan şüphelendiğimizde botoksu gündeme getirmeden önce nedeni araştırırız, gerekiyorsa sizi ilgili uzmanlık dalına yönlendiririz. Nedeni ele alınmamış bir terlemeyi iğneyle bastırmak, asıl sorunu ertelemekten başka bir işe yaramaz.
İğnenin ter bezindeki işi
Ter bezleri kendi kendine çalışmaz. Sinir uçlarından gelen kimyasal bir uyarıyla ter üretir. Botulinum toksin bu uyarıyı azaltır ve uyarı azalınca uygulanan bölgede ter üretimi belirgin biçimde düşer. Etki yalnızca iğne yapılan alanda kalır. Koltuk altınızı tedavi ettiğimizde vücudun geri kalanı ısı dengesini eskisi gibi kurmaya devam eder, çünkü diğer bölgelerdeki ter bezlerine dokunulmamıştır. Şunu da baştan söyleyelim, uygulama terlemenin nedenini ortadan kaldırmaz. Yaptığı şey, belli bir süre boyunca yakınmayı hafifletmektir.
Muayeneden iğneye
İlk görüşmede epey soru sorarız. Terleme kaç yaşında başladı, vücudun neresinde, ailede benzer şikayeti olan var mı, hangi ilaçları kullanıyorsunuz, terlemeye eşlik eden başka bir belirti var mı. Cevaplar sekonder bir nedeni düşündürüyorsa uygulamayı erteler, önce tetkik ve gerekirse ilgili uzmanlık görüşünü isteriz.
Terleyen alanın sınırlarını çıplak gözle her zaman kestiremezsiniz. Gerek gördüğümüzde nişasta-iyot testi yaparız, terleyen bölge test sırasında cilt üzerinde renk değiştirerek kendini gösterir. İğne noktalarını böylece tahminle değil, bu haritaya bakarak yerleştiririz. Toplam doz da alanın genişliğine göre değişir.
Uygulamanın kendisi kısa sürer. Bölgeyi antiseptik solüsyonla temizleriz. Koltuk altında uyuşturmaya nadiren gerek duyarız, cilt burada avuç içi kadar hassas değildir. Avuç içi başka. Orada lokal anestezik krem ve soğuk uygulama gibi önlemlerle iğneyi çok daha katlanılır hale getiririz. Sonra belirlenen alana, düzenli aralıklarla ve çok sayıda noktadan, ince uçlu iğneyle küçük dozlar veririz. İşlem çoğunlukla tek seansta biter. Günlük işlerinize büyük olasılıkla aynı gün dönersiniz.
Etki oturduktan sonra sizi kontrole çağırırız. Terleme yeterince azalmadıysa eksik kalan noktalara ek uygulama yapılabilir.
Bölgeye göre farklar
Koltuk altı en sık uyguladığımız bölge ve en rahat geçeni. Cilt burada avuç içine göre daha az hassas olduğundan işlem genellikle rahat geçer.
Avuç içi, el sıkışırken ya da bir kağıda imza atarken ıslak iz bırakan hastalarda gündeme gelir. Bölge hassastır, o yüzden rahatlatıcı önlemleri baştan planlarız. Bir şeyi de saklamayız. Avuç içi uygulamasından sonra el kaslarında geçici ve çoğunlukla hafif bir güç azalması görülebildiği bildirilmiştir, kavanoz kapağı açarken fark edilebilecek türden bir zayıflık. Bunun da zamanla kendiliğinden gerilemesi beklenir.
Ayak tabanında, ayakkabıyı ıslatacak kadar yoğun terlemede uygulama yapılabilir. Alın ve saçlı deri ise seçilmiş durumlarda düşünülür, orada mimik kasları var ve iğne yerlerini ona göre seçmek gerekir.
Kimlere uygun, kimlere değil
Bu uygulamayı, bölgesel aşırı terlemesi iş hayatını ya da sosyal hayatını gerçekten zorlayan yetişkinler için düşünürüz. İlk basamak değildir. Önce altta yatan bir nedenin araştırılmış, sonra da cilde sürülen (topikal) ürünlerin denenip yetersiz kalmış olmasını bekleriz. Bu ürünleri düzenli kullanıp fayda görmediyseniz konuşacak zeminimiz var demektir.
Şu durumlarda uygulamayı yapmıyoruz ya da erteliyoruz.
- Gebelik ve emzirme dönemi
- Myastenia gravis gibi kas ve sinir sistemi hastalıkları
- Uygulama bölgesinde aktif enfeksiyon
- Botulinum toksin içeriğine karşı bilinen alerji
- Bazı antibiyotik ve kas gevşetici ilaçların o dönemde kullanılıyor olması
Son maddede karar ilaca göre değişir. Kullandığınız her ilacı muayenede söylemenizi bu yüzden isteriz.
İlk iki hafta ve sonrası
Etki iğneden sonraki ilk günlerde başlar, tam yerleşmesi ise iki haftayı bulur. Kimi hastada daha erken, kimi hastada biraz daha geç. Üçüncü günde “işe yaramadı” diye arayan hastaya hep aynı şeyi söylüyoruz, iki hafta dolmadan sonucu yorumlamayın. Koltuk altında yapılan 52 haftalık bir çalışmada etkinin ortanca süresi yaklaşık altı buçuk aydı (197–205 gün, 2007); 16 ay izlenen hastalarda tekrar uygulamalar arasında ortalama yedi ay geçmişti (16 aylık izlem çalışması, 2003). Avuç içinde etki hastaların çoğunda altı ayı buluyor (avuç içi çalışması, 2001). Kimi hastada daha kısa, kimi hastada daha uzun sürer. Etki kalıcı değil. Terleme zamanla, kademeli olarak eski düzeyine doğru geri gelir. Tekrar uygulamanın zamanına, terlemenin ne hızla geri döndüğüne bakarak kontrol muayenesinde birlikte karar veririz.
Enjeksiyondan önceki görüşme
Uygulamanın size uygun olup olmadığını, öykünüzü dinleyip sizi muayene ettikten, gerekiyorsa terlemenin arkasında başka bir neden olup olmadığına baktıktan sonra söyleriz.
Terleme botoksu yalnızca yetkili bir hekimin yapabileceği tıbbi bir işlemdir; enjeksiyonu ben yapıyorum. T.C. Sağlık Bakanlığı onaylı “Estetik ve Kozmetik Uygulamaları Sertifikalı Eğitim Programı” (SEP) sertifikam var ve medikal estetikte 10 yılı aşkın süredir çalışıyorum. Randevu için iletişim sayfasını kullanabilirsiniz. Botulinum toksinin mimik çizgilerinde ve migrende nasıl kullanıldığını botoks uygulaması ile migren botoksu başlıkları altında ele aldık.
Sık Sorulan Sorular
Terleme botoksunun etkisi ne kadar sürer?
Koltuk altında çalışmalarda ortalama altı-yedi ay; avuç içinde hastaların çoğunda altı aya yakın. Uygulanan bölge ve doz kadar sizin bünyeniz de bu süreyi etkiler. Etki kalıcı değildir. Terleme belirgin biçimde geri döndüğünde tekrar uygulamayı konuşuruz.
Etki ne zaman başlar?
Enjeksiyondan sonraki ilk günlerde. Tam sonucu görmek için iki hafta geçmesi gerekir. İlk günlerde büyük bir fark hissetmemeniz normaldir, biz de sonucu bu süre dolduktan sonra değerlendiririz.
Terleme tamamen durur mu?
Amaç bu değil. Hedef, hayatınızı zorlayan aşırı terlemeyi belirgin ölçüde azaltmaktır. Terleme vücudun doğal bir işlevi, onu sıfırlamaya çalışmıyoruz.
Uygulamadan önce neden tahlil veya araştırma gerekir?
Çünkü aşırı terleme bazen tiroid bozukluğu ya da kullanılan bir ilaç gibi başka bir nedenin belirtisidir. Böyle bir neden varsa önce onunla ilgilenmek gerekir. Botoks kararını ancak bu değerlendirme tamamlandıktan sonra veririz.
Avuç içi uygulaması ağrılı mıdır?
Koltuk altına göre daha hassas bir bölge, bunu saklamıyoruz. O yüzden lokal anestezik krem ve soğuk uygulamayla acıyı hafifletiyoruz. İşlem kısa sürer.
Terleme başka bölgelere kayar mı?
Botoks sonrasında belirgin telafi terlemesi literatürde sık bildirilen bir durum değildir. Yine de terleme düzeninizde beklemediğiniz bir değişiklik olursa kontrol muayenesinde bize söyleyin, birlikte bakarız.
Koltuk altı uygulaması vücudun ısı dengesini bozar mı?
Hayır. Koltuk altı vücut yüzeyinin küçük bir parçası. Geri kalan bölgelerdeki ter bezleri çalışmaya devam ettiğinden genel ısı düzeninin etkilenmesi beklenmez.
Uygulamanın ücretini hangi faktörler belirler?
Uygulanacak bölge, alanın genişliği ve kullanılacak toplam doz. Bu üçü her hastada farklı olduğundan görmeden rakam söyleyemeyiz. Mevzuat gereği bu sitede fiyat yayınlamıyoruz, bilgilendirmeyi muayene sonrasında yapıyoruz.
Kısa video: Aşırı terleme sadece yazın mı olur?
Video genel bilgilendirme amaçlıdır; size uygun olan muayenede belirlenir.
Kaynaklar
Sayfanın konusuyla ilgili, doğrulanabilir hakemli yayınlar. Her kayda DOI ya da PubMed üzerinden ulaşılabilir; notlar yayın özetlerinden derlenmiştir ve sayfadaki bilgilendirmenin yerine geçmez.
- Obed D, Salim M, Bingoel AS ve ark. (2021). Botulinum Toxin Versus Placebo: A Meta-Analysis of Treatment and Quality-of-life Outcomes for Hyperhidrosis.. Aesthetic Plastic Surgery. sistematik derleme/meta-analiz · doi:10.1007/s00266-021-02140-7 Sekiz randomize kontrollü çalışmayı (toplam 937 hasta) bir araya getiren bu meta-analiz, fokal koltuk altı hiperhidrozunda botulinum toksin enjeksiyonunun plaseboya kıyasla ter üretimini azalttığını ve hastalık şiddeti ile yaşam kalitesi ölçümlerinde iyileşme sağladığını göstermiştir. Yazarlar kanıt kalitesinin orta düzeyde olduğunu, dahil edilen çalışmaların yalnızca sekiz haftalık kısa süreli izlem içerdiğini ve birinci basamak tedavilerle karşılaştırma yapan çalışmalara ihtiyaç bulunduğunu vurgulamaktadır.
- Lowe NJ, Glaser DA, Eadie N ve ark. (2007). Botulinum toxin type A in the treatment of primary axillary hyperhidrosis: a 52-week multicenter double-blind, randomized, placebo-controlled study of efficacy and safety.. Journal of the American Academy of Dermatology. randomize kontrollü çalışma · doi:10.1016/j.jaad.2007.01.009 Şiddetli primer koltuk altı hiperhidrozu olan 322 kişinin 52 hafta izlendiği bu çok merkezli, çift kör çalışmada botulinum toksin A uygulanan grupların yüzde 75'inde, plasebo grubunun yüzde 25'inde hastalık şiddeti ölçeğinde iki puanlık iyileşme bildirilmiş; etkinin ortanca süresi 50 ünitede 205, 75 ünitede 197 gün, plaseboda 96 gün bulunmuştur. Uygulamanın iyi tolere edildiği belirtilmektedir.
- Solish N, Bertucci V, Dansereau A ve ark. (2007). A comprehensive approach to the recognition, diagnosis, and severity-based treatment of focal hyperhidrosis: recommendations of the Canadian Hyperhidrosis Advisory Committee.. Dermatologic Surgery. kılavuz/uzlaşı · doi:10.1111/j.1524-4725.2007.33192.x Kanada Hiperhidroz Danışma Komitesi'nin bu uzlaşı kılavuzu, hafif koltuk altı, avuç içi ve ayak tabanı hiperhidrozunda önce topikal alüminyum klorürü; yanıt alınamayan olgularda botulinum toksin A'yı (avuç içi ve ayak tabanında iyontoforezle birlikte) ikinci basamak, şiddetli olgularda ise topikal alüminyum klorürle birlikte birinci basamak seçenekler arasında önermektedir. Cerrahi seçeneklerin ancak diğer tüm tedaviler başarısız olduktan sonra düşünülmesi gerektiğini belirtmektedir.
Son tıbbi inceleme: Dr. Necip İlker Karakaş, 6 Eylül 2026.