Sivilce İzi mi, Leke mi? Aralarındaki Fark Neden Önemli?
· Dr. Necip İlker Karakaş · İçerik güncellemesi:
Sivilce geçti, ama aynada hâlâ bir iz görüyorsunuz. İlk bakılacak şey şu: yalnızca rengi mi farklı, yoksa cildin yüzeyinde de bir değişiklik var mı? Düz bir kahverengi alanla küçük bir çukur aynı şey değildir. Günlük dilde ikisine de “sivilce izi” desek de onları aynı şekilde ele alamayız. 1
Önce renkle yüzeyi ayıralım
Sivilcenin yerinde kahverengi, kırmızı ya da pembe bir alan kalmış olabilir. Yüzeyde çökme veya kabarıklık yoksa bu çoğu zaman kalıcı yara izi değildir. Zamanla solabilir, ama herkesin cildi aynı sürede toparlanmaz.
Çökük izde ise cildin yüzeyi değişmiştir. Küçük ve derin çukurlar, daha geniş çöküntüler ya da dalgalı bir görünüm olabilir. Aynı yüzde birkaç iz türünü bir arada görmek de mümkün.
Kabarık iz bunun tersidir: iyileşen alan çevresindeki ciltten yüksek ve serttir. Bazen kaşınır veya ağrır. Böyle bir alanı “geçmeyen sivilce” diye düşünüp sıkmaya çalışmayın. 1
Aynada bu farkları görebilirsiniz. Hangisinin sizde bulunduğunu ve ne yapılabileceğini ise cildinize bakarak konuşuruz.
Neden herkeste aynı iz kalmıyor?
Cilt iyileşirken kolajen üretir. Bunun miktarı, izin çökük mü kabarık mı olacağında rol oynar. Derin ve ağrılı sivilceler, sivilceleri sıkmak veya kaşımak, ailede iz öyküsü olması riski artırabilir. Yine de bunlar tek başına kimin cildinde iz kalacağını söylemez. 2
Yeni sivilceler çıkmaya devam ediyorsa
Eski izlerle uğraşırken yeni sivilceleri gözden kaçırmayın. Akneyi erken ele almak ve kontrol altına almak, yeni izlerin önlenmesine yardımcı olabilir. Sıkmak veya kaşımak ise iltihabı ve iz riskini artırır. 3
Bu fark yapılacak işlemi neden değiştiriyor?
Renk değişikliğinin azalmasıyla cildin yüzeyindeki çukurun düzelmesi aynı şey değil. Bu yüzden “sivilce izine ne iyi gelir?” sorusuna herkeste aynı cevabı veremeyiz. İzin türü, sayısı ve cildin durumu hangi yöntemin uygun olacağını etkiler; bazen birkaç yöntemi birlikte düşünmek gerekir. 4
Altın iğneyi duymuş ve size de iyi gelip gelmeyeceğini merak etmiş olabilirsiniz. Önce ciltte neyi düzeltmeye çalıştığımızı ayıralım. Yöntemin nasıl çalıştığını ve risklerini altın iğne sayfasında anlattık. Sizi rahatsız eden şey daha çok renk değişikliyse cilt lekelerine yaklaşım yazısına da bakabilirsiniz.
Muayenede nereden başlayalım?
Aynada sizi en çok rahatsız eden yeri gösterin. Renk mi göze batıyor, çukurluk mu, kabarıklık mı? Ne kadar değişim beklediğinizi de anlatın. Kullandığınız akne ilaçlarını ve bakım için ayırabileceğiniz zamanı bilmek isteriz. Hangi seçeneklerin size uyduğunu, ne kadar iyileşme bekleyebileceğinizi ve riskleri bunların üzerinden konuşabiliriz. 4
Sık Sorulan Sorular
Sivilce sonrası kahverengi alan mutlaka kalıcı iz midir?
Hayır. Düz bir renk değişikliği zamanla açılabilir. Yalnızca rengine bakarak kalıcı iz deyip geçmeyin; cildin yüzeyine de bakmak gerekir. 1
Leke açılırsa çukurluk da geçer mi?
Lekenin açılması, çukurluğun da geçtiği anlamına gelmez. Renk açılırken ciltteki çöküklük veya kabarıklık yerinde kalabilir. 3
Sivilceleri sıkmazsam hiç iz kalmaz mı?
Sıkmamak riski azaltmaya yardımcı olur, ama tek başına yeterli değildir. Sivilcenin ne kadar derin olduğu ve cildinizin nasıl iyileştiği de etkilidir. 2
Kaynaklar
- American Academy of Dermatology — Akne izi belirtileri. Renk değişikliği, çökük iz ve kabarık iz ayrımı.
- American Academy of Dermatology — Akne izlerinin nedenleri. İz oluşumu ve riski etkileyen etkenler.
- American Academy of Dermatology — Akne izlerine genel bakış. Aktif akne, renk değişikliği ve izlerin seyri.
- American Academy of Dermatology — Değerlendirme ve tedavi. Muayenede konuşulacaklar ve iz türüne göre yaklaşım.