Lazer Epilasyon Kimlere Yapılmaz? Dikkat Gereken Durumlar
· Dr. Necip İlker Karakaş · İçerik güncellemesi:
Lazer epilasyona başlamadan önce hekimin bilmesi gereken durumlar var: bronz cilt, gebelik, hormonal bir hastalık, vitiligo (ala hastalığı), kullandığınız ilaçlar. Bazısında seans ertelenir, bazısında lazer tek başına yetmez, bazısında da önce başka bir değerlendirme gerekir. Aşağıda her biri kaynağıyla ele alınıyor.
Uygulamanın kendisi lazer epilasyon sayfasında anlatılıyor. Yan etkiler ve riskler lazer epilasyonun zararları var mı? yazısında.
Bronz ya da koyu ten
Lazerin ışığını kıldaki renk maddesi, yani melanin tutar. Aynı madde ciltte de var. Cilt bronzlaştıkça ışığın bir kısmını kıl yerine cilt tutar; ciltte beyaz lekeler kalabilir. 3 DermNet, bronzlaşmış ve koyu tenli kişilerde Alexandrite lazerle çok dikkatli olunmasını öneriyor. 1
Amerikan Dermatoloji Akademisi seanslardan önce güneşlenmemeyi, solaryuma girmemeyi ve güneşsiz bronzlaştırıcı ürün kullanmamayı öneriyor. 2
Açık renkli kıllar
Lazer, tutunacağı renk az olduğu için açık renkli kıllarda genellikle etkili olmaz. 1 Endokrin Derneği’nin kadınlarda tüylenme (hirsutizm) kılavuzu, beyaz ve sarı kıllarda lazer yerine elektrolizi (iğneli epilasyon) öneriyor. 3
Gebelik
Gebelikte lazer epilasyonun güvenli olduğunu gösteren yeterli çalışma yok. Kozmetik işlemlerin gebelikteki güvenliğini inceleyen bir derleme, bu dönemde tüy almanın ağda, tıraş ve cilde sürülen ürünlerle sınırlı tutulmasını öneriyor. 4 Gebeyseniz ya da gebelik planlıyorsanız görüşmede söyleyin.
Polikistik over ve hormonal tüylenme
Kadınlarda erkek tipi tüylenmenin en sık nedeni polikistik over sendromudur; kılavuza göre bu şikâyeti olan kadınların yüzde 70 ile 80’inde polikistik over sendromu vardır. 3
Polikistik over lazer epilasyona engel değil. Endokrin Derneği’nin kılavuzu, kozmetik yöntemlere rağmen tüylenmesi sorun olmaya devam eden kadınların çoğunda tedaviye ilaçla başlanmasını, ek fayda isteyenlere lazer gibi yöntemlerin eklenmesini öneriyor. Tüy aldırmayı seçen kadınların çoğu için yöntem olarak lazeri öneriyor; androjen (erkeklik hormonu) düzeyi yüksekse tüylerin yeniden çıkmasını azaltmak için ilaç tedavisini de öneriyor. 3 Polikistik over seans sayısını da etkileyebilir. 1
Tüylenmeniz aniden başladıysa ya da hızla arttıysa önce nedeninin araştırılması gerekir. Bu değerlendirmede tiroid işlevlerine de bakılabilir. 5
Yüz bölgesi ve tüylerin artması
Lazerden sonra tüylerin azalmak yerine artması, özellikle yüz ve boyunda görülen bir yan etkidir. 9.733 kişiyi kapsayan bir derlemede yaklaşık yüzde 3 oranında bildirildi. Yüz ve boyunla ilişkili bulundu; öteki bölgelerde oran binde birin altındaydı. Dört çalışmanın üçünde bu tüy artışı, tedaviye devam edildikçe giderek geriledi. 6
Endokrin Derneği’nin kılavuzu, yüzünde tüylenme olan Akdeniz ve Orta Doğu kökenli kadınların bu risk konusunda uyarılmasını öneriyor ve bu kadınlarda yüz için lazer yerine cilde sürülen tedavileri ya da elektrolizi öneriyor. 3
Vitiligo
Lazer ve ışık uygulamaları ciltte yeni beyaz alanların çıkmasına yol açabilir; vitiligosu olanlar için bu ayrıca önemli. Sık görülen bir durum değil: 11 ülkeden 14 vitiligo uzmanının yanıt verdiği bir ankette, uzmanların bir yılda gördüğü 11.300 vitiligo hastası içinde, beyaz lekeleri lazer ya da ışık uygulamasından sonra başlayan 30 kişi bildirildi. Bunların yalnız 12’sinde işlemden önce de vitiligo vardı. En sık epilasyon işlemlerinden sonra, yüzde ve bacaklarda görüldü; olguların yarısından fazlasında işlemden sonra su toplaması ya da kabuklanma gibi bir cilt hasarı da oluşmuştu. Çalışma, yüksek ayarlarda dikkatli olunmasını ve işlemden önce küçük bir alanda deneme yapılmasını öneriyor. 7
İlaçlar ve cilt öyküsü
Amerikan Dermatoloji Akademisi görüşmede şunların söylenmesini öneriyor: 2
- Yakın zamanda güneşlendiyseniz
- Yaralarınız kolay iz bırakıyorsa ya da daha önce keloidiniz (kabarık iz) olduysa
- Dudağınızda ya da genital bölgede uçuk sık tekrarlıyorsa
- İzotretinoin kullandıysanız ya da reçetesiz aldıklarınız dahil başka bir ilaç kullanıyorsanız
Sık Sorulan Sorular
Hamilelikte lazer epilasyon yapılır mı?
Gebelikte lazer epilasyonun güvenli olduğunu gösteren yeterli çalışma yok. Bir derleme bu dönemde tüy almanın ağda, tıraş ve cilde sürülen ürünlerle sınırlı tutulmasını öneriyor. 4
Polikistik overi olanlar lazer epilasyon yaptırabilir mi?
Evet. Ancak androjen (erkeklik hormonu) düzeyi yüksekse tüyler yeniden çıkabilir; kılavuz bu durumda ve belirgin tüylenmesi olan çoğu kadında ilaç tedavisini de öneriyor. 3
Vitiligo olan bölgeye lazer epilasyon yapılır mı?
Uzmanlar arasında ortak bir öneri yok. Ankete yanıt veren uzmanların yarısı kararı aktiflik belirtilerine, yüzde 43’ü hastalığın durağan olup olmadığına göre veriyor; çalışma önce küçük bir alanda deneme yapılmasını öneriyor. 7
Tiroid hastaları lazer epilasyon yaptırabilir mi?
Bu yazının dayandığı kılavuz ve derlemelerde tiroid hastalarında lazer epilasyon için ayrı bir öneri yer almıyor. Tiroid işlev bozukluğu, tüylenmesi artan kadınlarda araştırılan hormonal nedenlerden biri. 5 Hastalığınızı ve kullandığınız ilaçları görüşmede söyleyin.
Kaynaklar
- DermNet — Alexandrite lazer. Kıl ve cilt rengine göre uygunluk, bronz ve koyu tende dikkat, seans sayısını etkileyen durumlar.
- American Academy of Dermatology — Lazer epilasyon: hazırlık. Görüşmede anlatılması gerekenler ve güneşten korunma.
- Endocrine Society — Menopoz öncesi kadınlarda hirsutizmin değerlendirilmesi ve tedavisi: klinik uygulama kılavuzu, 2018. Tüy alma yöntemleri, hormon yüksekliğinde ilaç tedavisi, yüz bölgesinde tüy artışı uyarısı.
- Gebelikte ve emzirmede kozmetik işlemlerin güvenliği: derleme, 2017. Gebelikte tüy alma yöntemleri.
- Kadınlarda tüylenme (hirsutizm): derleme, 2012. Tüylenmenin nedenleri ve hangi durumda araştırma gerektiği.
- Lazer ve ışıkla epilasyonda paradoksal hipertrikoz: sistematik derleme ve meta-analiz, 2021. 22 çalışma, 9.733 hasta.
- Lazer ve yoğun atımlı ışık sonrası vitiligo: uzman anketi, 2023. 14 uzman, 11.300 vitiligo hastası.